Czy można uciec z pustyni i stać się światową ikoną? Historia Waris Dirie pokazuje, że tak. To opowieść o dziewczynce z Somalii, która uciekła przed przymusowym małżeństwem, by później stanąć na okładkach „Vogue’a” i przemawiać w ONZ.
Jej życie to nie bajka – to dowód, że odwaga i determinacja mogą odmienić los nawet wbrew wszystkiemu.
Co musisz wiedzieć? W skrócie
- Waris mówi płynnie kilkoma językami: somalijskim, angielskim, niemieckim i włoskim.
- Była jedną z pierwszych kobiet pochodzących z Afryki Wschodniej, które pojawiły się na okładkach największych magazynów mody.
- Jej imię „Waris” w języku somalijskim oznacza „kwiat pustyni”.
Kim jest Waris Dirie?
Waris Dirie urodziła się w Somalii w 1965 roku w rodzinie nomadów. Dorastała na pustyni, wśród piasku, wielbłądów i tradycji, które były przekazywane z pokolenia na pokolenie.
Ale jedna z tych tradycji okazała się dla niej traumą – jako mała dziewczynka została poddana okaleczeniu żeńskich narządów płciowych (FGM), rytuałowi, który w wielu społecznościach jest uznawany za „konieczny”, aby kobieta mogła wyjść za mąż.
Dla Waris ten moment stał się początkiem buntu. W wieku zaledwie trzynastu lat uciekła z domu, kiedy rodzice chcieli wydać ją za mąż za dużo starszego mężczyznę. Pomyśl – trzynastolatka, sama, na pustyni, bez mapy, bez pieniędzy. Jej odwaga graniczyła z cudem.

Jak Waris Dirie trafiła do Europy?
Po wielu dniach wędrówki udało jej się dotrzeć do stolicy Somalii – Mogadiszu. Tam znalazła schronienie u krewnych, a wkrótce potem wyjechała do Londynu, gdzie zaczęła pracować jako sprzątaczka i pomoc domowa w ambasadzie Somalii. Kiedy wybuchła wojna domowa, Waris zdecydowała się zostać w Wielkiej Brytanii.
Los jednak miał wobec niej niezwykłe plany. Pewnego dnia, zupełnie przypadkowo, została zauważona przez fotografa mody Terence’a Donovana. Ten moment odmienił jej życie – z nieznanej nikomu imigrantki stała się jedną z najbardziej rozpoznawalnych modelek lat 90.
Od pustyni do wybiegów mody
Czy można sobie wyobrazić większy kontrast niż ten? Jeszcze niedawno walczyła o przetrwanie na somalijskiej pustyni, a niedługo potem chodziła po wybiegach w Paryżu, Nowym Jorku i Mediolanie. Pracowała dla takich marek jak Chanel, Levi’s, Revlon czy L’Oréal.
Ale Waris nie zapomniała o swoich korzeniach. W świecie, w którym wszystko kręci się wokół wyglądu, ona postanowiła wykorzystać swoją popularność do walki o coś znacznie ważniejszego – godność kobiet.
Misja: walka z okaleczaniem kobiet
Waris Dirie stała się jednym z najgłośniejszych głosów przeciwko praktyce FGM. W 1997 roku została mianowana specjalną ambasadorką ONZ ds. walki z okaleczaniem żeńskich narządów płciowych.
Jej autobiograficzna książka „Kwiat pustyni” (ang. Desert Flower) stała się światowym bestsellerem, przetłumaczonym na dziesiątki języków.
W filmowej adaptacji książki zagrała etiopska modelka Liya Kebede, ale historia – pełna bólu i odwagi – to właśnie życie Waris. Jej słowa wstrząsnęły światem, bo nikt wcześniej nie mówił o tym tak otwarcie, z takim przejęciem i autentycznością.
Czy Waris Dirie mieszka w Polsce?
To pytanie często pojawia się wśród jej fanów – i tak, Waris Dirie od kilku lat mieszka w Polsce. Choć wielu może to dziwić, sama Waris w wywiadach podkreśla, że ceni sobie spokój i bezpieczeństwo, jakie daje jej życie w naszym kraju.
Polska stała się dla niej miejscem, gdzie mogła odpocząć od medialnego zgiełku i skupić się na działalności społecznej oraz pisaniu. Co ciekawe, Waris chwali Polaków za otwartość i życzliwość – mówiła, że to kraj, w którym ludzie naprawdę słuchają i chcą zrozumieć innych.
Jak Waris Dirie trafiła do Polski?
Nie był to przypadek. Waris Dirie przyjechała do Polski po serii podróży i wystąpień publicznych w Europie. Szukała miejsca, gdzie mogłaby połączyć spokojne życie z możliwością działania społecznego. Polska stała się dla niej takim azylem.
Tutaj kontynuuje swoją misję – walczy o prawa kobiet i edukuje młode pokolenia, organizując spotkania, wykłady i kampanie społeczne. Często podkreśla, że jej celem jest nie tylko mówienie o problemach, ale uczenie, jak im zapobiegać.
Czy Waris Dirie ma dzieci?
To kolejna kwestia, która interesuje wielu. Waris Dirie ma dwóch synów – Aleeke i Leona. Choć bardzo dba o ich prywatność, często wspomina, że macierzyństwo było dla niej doświadczeniem niezwykle transformującym. Dla kogoś, kto sam przeszedł przez tak trudne dzieciństwo, wychowywanie dzieci w poczuciu wolności i szacunku ma szczególne znaczenie.
Waris Dirie i jej pierwszy mąż
Historia miłosna Waris nie jest bajką, ale lekcją o niezależności. Jej pierwszy mąż był Brytyjczykiem, jednak ich małżeństwo nie przetrwało – Waris wielokrotnie podkreślała, że potrzebowała przede wszystkim wolności i samorealizacji.
To właśnie doświadczenia z relacji sprawiły, że zaczęła jeszcze głośniej mówić o prawie kobiet do decydowania o własnym życiu.
Co dziś robi Waris Dirie?
Dziś Waris Dirie jest aktywistką, autorką i założycielką Fundacji Desert Flower, która pomaga ofiarom FGM oraz prowadzi kampanie edukacyjne na całym świecie.
Jej działalność została doceniona wieloma międzynarodowymi nagrodami, w tym tytułem Kobiety Roku przyznanym przez magazyn „Glamour”.
Najczęściej zadawane pytania
Kim była Waris Dirie, zanim stała się znaną modelką i aktywistką?
Waris Dirie pochodziła z koczowniczej rodziny w Somalii i w młodym wieku uciekła przed przymusowym małżeństwem, zanim rozpoczęła karierę modelki w Europie.
Z jakiego powodu Waris Dirie zdobyła międzynarodowe uznanie poza światem mody?
Zasłynęła jako aktywista przeciwko okaleczaniu żeńskich narządów płciowych (FGM), nagłaśniając ten problem na całym świecie i działając jako ambasadorka ONZ.
Jaką książkę napisała Waris Dirie i o czym ona opowiada?
Napisała autobiografię „Kwiat pustyni” („Desert Flower”), w której opisała swoje dzieciństwo w Somalii, ucieczkę przed przemocą i drogę do wolności oraz sławy w świecie mody.

